46 lat Porozumienia Jastrzębskiego. Pamięć wróciła pod Zofiówkę

W kościele NMP Matki Kościoła zabrzmiała modlitwa za uczestników strajków z 1980 roku, a później uroczystości przeniosły się pod pomniki przypominające o górniczym proteście. W Jastrzębiu-Zdroju rocznica podpisania Porozumienia Jastrzębskiego stała się także okazją do rozmowy o godności człowieka, prawach pracowniczych i odpowiedzialności za wspólne wartości. W obchodach uczestniczyli przedstawiciele władz, związkowcy, delegacje z całej Polski oraz sygnatariusz historycznego dokumentu.

• Modlitwa w miejscu ważnym dla górniczej historii
• Ponad 60 pocztów sztandarowych i hołd pod pomnikami
• Dokument podpisany w kopalni pozostaje częścią historii Jastrzębia-Zdroju

Modlitwa w miejscu ważnym dla górniczej historii

Rocznicowe uroczystości rozpoczęły się Mszą Świętą w kościele pw. Najświętszej Maryi Panny Matki Kościoła. Wierni modlili się za uczestników wydarzeń sprzed 46 lat, a także za Ojczyznę, zgodę społeczną i zachowanie wartości, które towarzyszyły strajkom Sierpnia 1980 roku.

Wybór świątyni nie był przypadkowy. To właśnie z tym miejscem związany był ks. Bernard Czernecki, duchowy opiekun strajkujących górników. Kościół pozostaje jednym z ważnych punktów pamięci o walce o prawa pracownicze na Śląsku.

Eucharystii przewodniczył bp Adam Wodarczyk. W homilii mówił, że godność człowieka nie może być podporządkowana interesom państwa ani gospodarki.

„Człowiek nie może być własnością państwa, nie może być narzędziem gospodarki, nie może być tylko siłą roboczą, numerem w statystyce czy elementem mechanizmu produkcji”.

Biskup wskazywał, że właśnie obrona ludzkiej godności należała do najważniejszych powodów, dla których w 1980 roku pracownicy upomnieli się o swoje prawa. Ta perspektywa nadała obchodom wymiar szerszy niż samo wspomnienie wydarzeń historycznych.

Ponad 60 pocztów sztandarowych i hołd pod pomnikami

W uroczystościach uczestniczyło ponad 60 pocztów sztandarowych oraz delegacje z różnych części Polski. Po Mszy uczestnicy złożyli kwiaty pod Pomnikiem Solidarności przy kościele, a następnie przeszli pod Pomnik Porozumienia Jastrzębskiego na placu im. Tadeusza Jedynaka przed kopalnią Zofiówka.

Wśród zgromadzonych znaleźli się przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, parlamentarzyści, reprezentanci województwa śląskiego oraz członkowie NSZZ „Solidarność” z przewodniczącym Komisji Krajowej Piotrem Dudą.

W imieniu prezydenta RP Karola Nawrockiego list odczytała minister Beata Kempa. W przesłaniu podkreślono znaczenie determinacji śląskich górników i załóg innych zakładów pracy, które podczas strajków włączyły się w walkę o prawa pracownicze.

„Zaangażowanie górników, ludzi twardych, odważnych, zdeterminowanych oraz strajkujących załóg innych śląskich zakładów pracy walnie przyczyniło się do historycznego przełomu”.

W dalszej części listu prezydent oddał hołd uczestnikom strajków i przypomniał, że Porozumienie Jastrzębskie należało do dokumentów, które przyczyniły się do rozpoczęcia przemian prowadzących Polskę ku wolności.

Głos zabrał również Grzegorz Stawski, sygnatariusz Porozumienia Jastrzębskiego. Zwrócił uwagę, że zapisy umowy społecznej z 1980 roku nadal mogą być punktem odniesienia w debacie o pracy. Jako przykład wskazał postulaty dotyczące czasu pracy i wolnych sobót. To pokazuje, że rocznicowe obchody dotyczą nie tylko przeszłości, lecz także spraw, które przez lata wpływały na codzienne życie pracowników.

Dokument podpisany w kopalni pozostaje częścią historii Jastrzębia-Zdroju

Porozumienie Jastrzębskie podpisano 3 września 1980 roku w ówczesnej kopalni „Manifest Lipcowy”, dziś noszącej nazwę Zofiówka. Było trzecim z najważniejszych porozumień społecznych zawartych między strajkującymi a władzami komunistycznymi. Potwierdzało część ustaleń z Gdańska, a jednocześnie uwzględniało postulaty górników.

Po wystąpieniach delegacje złożyły wiązanki kwiatów pod pomnikiem. Wśród uczestników byli mieszkańcy, przedstawiciele władz, związkowcy i zaproszeni goście. Dla Jastrzębia-Zdroju dokument pozostaje nie tylko świadectwem przełomu politycznego, ale również częścią historii ludzi pracy i tożsamości miasta.

Rocznica przypomina, że wiele praw uznawanych dziś za oczywiste zostało wywalczonych przez osoby gotowe ponieść ryzyko w imieniu własnym oraz kolejnych pokoleń. Dla mieszkańców jest to także konkretny punkt odniesienia – pomniki, kościół i teren dawnej kopalni tworzą trasę miejsc związanych z wydarzeniami, które wpisały Jastrzębie-Zdrój w historię przemian w Polsce.

Tego dnia o godz. 15 przy skwerze „Braci Górniczej” zaplanowano koncert Orkiestry KWK Jas-Mos.

na podstawie: UM Jastrzębie-Zdrój.